ALFABE

A B C Ç D E É F G Ģ Ğ H H̡ I İ J K K̡ L M N N̡ O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z
a b c ç d e é f g ģ ğ h h̡ ı i j k k̡ l m n n̡ o ö p r s ş t u ü v y z

h̡ (x) : sert h, k̡ (q) : kalın k, ģ (g) : kalın g, e (ä) : açık e, é (e) : kapalı e, n̡ (ñ) : genizsi n

Parantez içindeki yazılışlar 1993 yılında kabul edilen Ortak Türk Alfabesine göredir.

İSİMLER

İsmin Halleri:

Yalın hal: Eksizdir. bala, öy

İlgi hali: -nın̡, -nin̡, -nun̡, -nün̡ balanın̡, öynün̡

Yükleme hali: -nı, -ni, -nu, -nü balanı, öynü

Yaklaşma hali: -ğa, -ge, -k̡a, -ke; birinci ve ikinci teklik şahıs iyelik ekinden sonra: -a, -e; üçüncü şahıs iyelikten sonra: -na, -ne balağa, öyge; balama, öyün̡e; balasına, öylerine

Bulunma hali: -da, -de, -ta, -te; üçüncü şahıs iyelikten sonra araya -n- girer. balada, öyde; balasında, öylerinde

Uzaklaşma hali: -dan, -den, -tan, -ten; üçüncü şahıs iyelikten sonra araya -n- girer. baladan, öyden; balasından, öylerinden

İsim Çekimi:

1.Teklik şahıs: -mın, -min, -mun, -mün Türkmün

2. Teklik şahıs: -sın̡, -sin̡, -sun̡, -sün̡; -sız, -siz, -suz, -süz Türksün̡, Türksüz

3. Teklik şahıs: eksiz veya -dır, -dir, -dur, -dür, -tır, -tir, -tur, -tür Türk, Türktür

1. Çokluk şahıs: -mız, -miz, -muz, -müz Türkmüz

2. Çokluk şahıs: -sın̡lar, -sin̡ler, -sun̡lar, -sün̡ler; -sızlar, -sizler, -suzlar, -süzler Türksün̡ler, Türksüzler

3. Çokluk şahıs: eksiz veya -dır, -dir, -dur, -dür, -tır, -tir, -tur, -tür Türk, Türktür

Şimdiki zaman:
1) Ünsüzle biten fiillerden sonra -a, -e; ünlüyle biten fiillerden sonra -y eklenerek yapılır.
yazamın, yazasın̡ / yazasız, yazadı, yazamız, yazasın̡lar / yazasızlar, yazadı / yazışadı
bilemin, bilesin̡ / bilesiz, biledi, bilemiz, bilesin̡ler / bilesizler, biledi / bilişedi
ok̡uymun, ok̡uysun̡ / ok̡uysuz, ok̡uydu, ok̡uymuz, ok̡uysun̡lar / ok̡uysuzlar, ok̡uydu / ok̡uşadı

2) Fiillere -mak̡ta, -mekte eklenerek yapılır.
yazmak̡tamın, yazmak̡tasın̡ / yazmak̡tasız, yazmak̡ta, yazmak̡̡tamız, yazmak̡tasın̡lar / yazmak̡tasızlar, yazmak̡ta / yazışmak̡ta̡
bilmektemin, bilmektesin̡ / bilmektesiz, bilmekte, bilmektemiz, bilmektesin̡̡ler / bilmektesizler, bilmekte / bilişmekte
ok̡umak̡tamın, ok̡umak̡tasın̡ / ok̡umak̡tasız, ok̡umak̡ta, ok̡umak̡tamız, ok̡umak̡tasın̡lar / ok̡umak̡tasızlar, ok̡umak̡ta / ok̡uşmak̡ta

Geniş zaman:
Ünsüzle biten fiillerden sonra -ar, -er; ünlüyle biten fiillerden sonra -r eklenerek yapılır.
yazarmın, yazarsın̡ / yazarsız, yazar, yazarmız, yazarsın̡lar / yazarsızlar, yazar / yazışar
bilermin, bilersin̡ / bilersiz, biler, bilermiz, bilersin̡ler / bilersizler, biler / bilişer
ok̡urmun, ok̡ursun̡ / ok̡ursuz, ok̡ur, ok̡urmuz, ok̡ursun̡lar / ok̡ursuzlar, ok̡ur / ok̡uşar

Gelecek zaman:
1) Ünsüzle biten fiillerden sonra -acak̡, -ecek; ünlüyle biten fiillerden sonra -yacak̡, -yecek eklenerek yapılır.
yazacak̡mın, yazacak̡sın̡ / yazacak̡sız, yazacak̡, yazacak̡mız, yazacak̡sın̡lar / yazacak̡sızlar, yazacak̡ / yazışacak̡
bilecekmin, bileceksin̡ / bileceksiz, bilecek, bilecekmiz, bileceksin̡ler / bileceksizler, bilecek / bilişecek
ok̡uyacak̡mın, ok̡uyacak̡sın̡ / ok̡uyacak̡sız, ok̡uyacak̡, ok̡uyacak̡mız, ok̡uyacak̡sın̡̡lar / ok̡uyacak̡sızlar, ok̡uyacak̡ / ok̡uşacak̡

2) Fiillere -mak̡çı, -mekçi eklenerek bir niyeti ifade eden gelecek zaman yapılır.
yazmak̡çımın, yazmak̡çısın̡ / yazmak̡çısız, yazmak̡çı, yazmak̡̡çımız, yazmak̡çısın̡lar / yazmak̡çısızlar, yazmak̡çı / yazışmak̡çı̡
bilmekçimin, bilmekçisin̡ / bilmekçisiz, bilmekçi, bilmekçimiz, bilmekçisin̡ler / bilmekçisizler, bilmekçi / bilişmekçi
ok̡umak̡çımın, ok̡umak̡çısın̡ / ok̡umak̡çısız, ok̡umak̡çı, ok̡umak̡çımız, ok̡umak̡çısın̡lar / ok̡umak̡çısızlar, ok̡umak̡çı / ok̡uşmak̡çı

Geçmiş zaman:
1) Fiillere -dı, -di, -du, -dü, -tı, -ti, -tu, -tü eklenerek yapılır.
yazdım, yazdın̡ / yazdın̡ız, yazdı, yazdık̡, yazdın̡lar / yazdın̡ızlar, yazdı / yazıştı
bildim, bildin̡ / bildin̡iz, bildi, bildik, bildin̡ler / bildin̡izler, bildi / bilişti
ok̡udum, ok̡udun̡ / ok̡udun̡uz, ok̡udu, ok̡uduk̡, ok̡udun̡lar / ok̡udun̡uzlar, ok̡udu / ok̡uştu

2) Ünsüzle biten fiillerden sonra -ıp, -ip, -up, -üp; ünlüyle biten fiillerden sonra -p eklenerek yapılır.
yazıpmın, yazıpsın̡ / yazıpsız, yazıptı, yazıpmız, yazıpsın̡lar / yazıpsızlar, yazıp / yazışıp
bilipmin, bilipsin̡ / bilipsiz, bilipti, bilipmiz, bilipsin̡ler / bilipsizler, bilip / bilişip
ok̡upmun, ok̡upsun̡ / ok̡upsuz, ok̡uptu, ok̡upmuz, ok̡upsun̡lar / ok̡upsuzlar, ok̡up / ok̡uşup

3) Fiillere -ğan, -gen, -k̡an, -ken eklenerek yapılır.
yazğanmın, yazğansın̡ / yazğansız, yazğan, yazğanmız, yazğansın̡lar / yazğansızlar, yazğan / yazışk̡an
bilgenmin, bilgensin̡ / bilgensiz, bilgen, bilgenmiz, bilgensin̡ler / bilgensizler, bilgen / bilişken
ok̡uğanmın ok̡uğansın̡ / ok̡uğansız, ok̡uğan, ok̡uğanmız, ok̡uğansın̡lar / ok̡uğansızlar, ok̡uğan / ok̡uşk̡an